Węglowodany
Gospodarka energetyczna człowieka napędzana jest głównie węglowodanami zawartymi w pieczywie, płatkach różnego rodzaju, ziemniakach, makaronach czy ryżu. Stanowią podstawę żywienia i powinny być składnikiem każdej dobrze zbilansowanej diety. Mitem jest jakoby miały wpływ na tuszę. Problem przynosi nam jak zwykle cywilizacja. Przemysł spożywczy ma swoje minusy i plusy, a w przypadku węglowodanów wygląda to następująco.

Poprzednim razem:
Silnik czyli system trawienny

Oczyszczone versus nierafinowane
Pszenica, jęczmień, żyto, ryż czy kukurydza wyrastają z drobnych ziaren. Zbiory są oczyszczane z włókien, tzw. otrębów, które zawierają także spore ilości przeróżnych szczepów bakterii. Rafinowane węglowodany na rynek trafiają już jako tzw. produkty „białe”, jak ryż czy cukier. Płatki, makarony itp. również wytwarza się z oczyszczonej mąki. Minusem jest tu wpływ „niezdrowej maszynerii”, która zajmuje się procesem wyłuskiwania cennej zawartości. Nierafinowane produkty natomiast oprócz pozytywu jakim jest zminimalizowany udział przemysłu w obróbce dają także poczucie większej sytości, ponieważ zawierają dodatkowo włókna. Należy przy tym jednak zwiększyć ilość spożywanych płynów, które pomogą szybko „upłynnić” te wysoce niestrawne elementy. Mimo wszystko bilans jest tu prosty. Nierafinowane jest zdrowsze, może by zatem zmienić troszkę kulinarne przyzwyczajenia i rafinowane zamienić na mniej wyrafinowane.

Rafinowane -> nierafinowane

Powlekane cukrem płatki kukurydziane -> płatki z włóknami
Biały chleb tostowy -> owsianka
Batonik zbożowy -> ryżowe ciasteczka
Pieczywo francuskie -> pełnoziarniste
Makaron -> pełnopszenne kluski
Bagietka -> pieczywo chrupkie (najlepiej ciemno-żytnie)

Wysoce energetyczne substancje

Glikogen jest bodaj najważniejszym składnikiem ludzkiego paliwa, nazywany często „krwiocukrem”. Powstaje z glukozy, która jest obecna w każdym pokarmie i jest natychmiastowo zamieniany w energię. Ciekawostką może być fakt, że przeciętnie w naszym organizmie cyrkuluje ekwiwalent 4-ch dużych łyżek cukru!

Skrobia pochodzące z roślin wbrew powszechnej opinii nie są tuczące (to sosy, tłuszcze i oleje dodawane do potraw są przyczyną nadwagi). Treściwie zapełniają nam żołądki dając poczucie „pełności”.

Włókno znajdujące się przede wszystkim w nierafinowanych wielocukrach takich jak owoce czy warzywa pomaga oczyszczać organizm i przynosi uczucie nasycenia na dłużej.

Zalety niewyrafinowanej diety
Dietetycy zalecają następujące porcje węglowodanów dziennie: 47 – 50 % chleb, płatki i ziemniaki jako baza uzupełnione o 18g włókna.

A oto trzy zdrowe pomysły na dobrze skomponowany posiłek:

1. owsianka z naturalnym jogurtem, rodzynki i ziarna słonecznika (śniadanie)
2. pełnoziarnista kanapka z bananem, lub ziemniaczki w koszulkach z chili (II śniadanie)
3. owoce morza z brązowym ryżem (obiad)

Następnym razem Witaminy i minerały

Pokarm – paliwo człowieka (3)

Opracował Krzysztof Ziewacz